Visgraatdiagram

Eén van de bekendere Lean tools is het visgraatdiagram. Hiermee kun je gemakkelijk op zoek gaan naar de oorzaak van een bepaald probleem. Het enige wat je ervoor nodig hebt is een aantal collega’s en een flipover vel of een andere manier om te visualiseren. Vanuit daar kunnen jullie samen aan de slag om snel en gemakkelijk op zoek te gaan naar de oorzaak of oorzaken van het probleem. Hoe dat precies werkt vertellen we je graag, dus lees gauw door!

Het Ishikawa-diagram

Een andere, veelgebruikte naam voor het visgraatdiagram is het Ishikawa-diagram. Ishikawa is namelijk de achternaam van het brein achter het model. Kaoru Ishikawa bedacht het model in 1982. Hij werkte destijds bij de Universiteit van Tokyo voor de engineering faculteit, waar werd gezocht naar een manier om gemakkelijk de oorzaken van bepaalde problemen te achterhalen. Beide namen zijn voor elkaar uitwisselbaar en doelen op hetzelfde model.

Oorzaken en gevolgen

Het visgraatdiagram heeft nog een derde naam. Sommigen noemen het namelijk ook wel het oorzaak-gevolg diagram. Dat komt omdat je natuurlijk op zoek gaat naar de oorzaken van een bepaald gevolg ofwel probleem. Om telkens dieper in te gaan op de uiteindelijk werkelijke oorzaak van het gevolg is het de bedoeling dat je het probleem onderverdeelt in hoofdveroorzakers, subverzoorzakers, sub-subveroorzakers en zo verder tot er een duidelijk beeld is ontstaan.

Hoe werkt dat precies?

Het klinkt vrij logisch, maar hoe werkt dit dan in de praktijk? Werken met een visgraatdiagram is onder te verdelen in vier stappen. Vanuit deze stappen wordt het geheel behapbaar en gemakkelijk gemaakt. Ze zijn als volgt:

  1. Probleemdefinitie

Allereerst definieer je het probleem, ofwel het effect. Beschrijf in een statement wat het probleem precies is en schrijf dit op.

  1. Teken het diagram uit

Zet het diagram letterlijk op papier en geef de ruggengraat visueel vorm aan de hand van de zes hoofdoorzaken. Deze beginnen gemakshalve allemaal met de letter M:

– Mens
– Methode
– Machine
– Materiaal
– Metingen
– Milieu en omgeving

Trek een horizontale lijn en maak voor iedere M een haakse zijlijn aan de horizontale lijn vast. Het probleemstatement kun je aan de rechterkant van de lijnen neerzetten.

  1. Oorzaken aandragen vanuit een brainstorm

Ga met elkaar brainstormen over de mogelijke oorzaken voor het probleem. Plaats deze op de juiste plek bij de 6 M’s. Er zijn geen foute ideeën en antwoorden mogelijk, dus schrijf echt alles op. Stel bij een oorzaak vervolgens de waarom vraag om ook de sub-oorzaken daarvan te vinden. Dit blijf je samen doen totdat niemand meer met een nieuwe oorzaak op de proppen komt.

  1. Stemmen

Kijk samen kritisch naar alle oorzaken en stem op de meest waarschijnlijke die er tussen staan. Maak hiervan een top drie en schrap de rest. Met deze drie oorzaken kun je nu aan de slag gaan om het probleem op te lossen. Pak ze alle drie op, waarbij je eerst kijkt naar de oorzaak met de meeste stemmen. Deze heeft de hoogste prioriteit.

Pas het diagram eventueel een beetje aan

Afhankelijk van het type bedrijf en de branche waarin het bedrijf opereert kan het verstandig zijn om de categorieën van de hoofdoorzaken deels aan te passen. Sommige categorieën zijn in bepaalde sectoren namelijk compleet irrelevant.

Zo werkt een visgraatdiagram!

Aan de hand van deze blog kun je aan de slag gaan met een visgraatdiagram. Wil je meer leren over deze én andere Lean Six Sigma tools om de processen binnen jouw organisatie verder te verbeteren? Vraag hier de studiegids aan of bekijk onze Green Belt of Black Belt trainingen voor meer informatie.

Trainingen waar 'Visgraatdiagram' onderdeel is van het programma

Wilt u meer weten over Visgraatdiagram? Bezoek de product pagina's van de volgende trainingen...

Klik voor meer informatie over ons online trainingsaanbod of neem contact met ons op

Contact opnemen
Lees meer

Vraag de studiegids aan voor meer informatie over onder andere het gedetailleerde programma, voorbereiding, doelgroep en examinering.

Studiegids aanvragen